Ga naar de inhoud

Zo moeder, zo dochter

decoratief

Wat is het beste moment om over gewicht te spreken? Als een kind overgewicht heeft? Of ligt het beste moment al eerder?

Ik zie vandaag een zes jarig meisje op mijn spreekuur. Uit het onderzoek dat in groep 2 op school door de doktersassistente wordt gedaan scoorde ze onvoldoende bij de ogentest. Ik doe de ogentest opnieuw, het meisje blijkt ook bij mij onvoldoende te scoren en ik verwijs haar naar de orthoptist. Ik kijk naar het meisje en zie dat ze aan de stevige kant is, maar ik vind het op het oog zo lastig te zien of ze overgewicht heeft. Ook moeder is aan de zware kant.  Zal ik gewicht van het meisje ter sprake brengen?

Wat is het beste moment om leefstijl op de agenda te zetten? Is dat als kinderen overgewicht hebben? Uit onderzoek blijkt dat het programma ‘Door Dik en Dun’ voor kinderen tussen de 6 en 12 jaar met zwaar overgewicht het vijftigvoudige (!) oplevert van wat het kost. Per kind kost het programma 1.050,- euro. De opbrengst bedraagt circa 55.000,- euro per kind. Een programma gericht op leefstijlverbetering bij kinderen met zwaar overgewicht loont dus zeker. Maar is het niet nog zinvoller om over leefstijl te spreken voordat kinderen te zwaar zijn?

Ik besluit te benoemen wat ik zie. Moeder geeft toestemming om het meisje te wegen en te meten. Het blijkt dat ze qua gewicht op de grens zit van gezond gewicht en overgewicht. De vorige keer dat ze bij ons gewogen en gemeten was, met 3 jaar en 9 maanden had ze nog een gezond gewicht. Voorzichtig vraag ik aan moeder: “Is ze anders gaan eten of bewegen?”  Bij een gesprek over overgewicht is het altijd spannend of ouders hierover willen spreken. Gelukkig blijkt moeder open te staan voor een gesprek. Bij dit meisje was het een goed moment om over voeding en bewegen te spreken omdat ze qua gewicht richting overgewicht ging. Het was dus een goed moment, maar was het ook het beste moment?

Uit promotieonderzoek van Adriëtte Oostvogels blijkt dat kinderen, en dan vooral meisjes, een grotere kans op overgewicht hebben als hun moeder voor de zwangerschap aan de zware kant was. Ongeveer twintig procent van de kinderen met een moeder met overgewicht blijkt zelf ook te dik te worden. Hoe dat kan, is nog niet bekend. Het probleem overgewicht is veel breder dan alleen voeding en bewegen. Het zou goed kunnen dat de moeder van het meisje wat ik zag ook al overgewicht had voor ze zwanger werd en dat dit ook een rol speelde. Hét juiste moment om met een gezonde leefstijl te starten is dus nog voordat een vrouw zwanger wordt. Een gesprek over leefstijl op volwassen leeftijd is voor de persoon zelf aan de late kant, maar voor de volgende generatie goed op tijd.

Rosanne van der Lugt, jeugdarts