Ga naar de inhoud

Lucht

Door de uitstoot via wegverkeer, schepen, bedrijven waaronder intensieve veehouderijen, maar ook huishoudens ontstaat luchtverontreiniging. In Nederland is met name het verkeer een belangrijke bron van vervuilende stoffen. De stoffen waarmee de lucht verontreinigd is, worden ingeademd en komen zo in de luchtwegen en longen terecht. Daarom kan luchtverontreiniging gezondheidsklachten veroorzaken.

Gezondheidseffecten verontreinigde lucht

De stoffen waarmee de lucht verontreinigd is, worden ingeademd en komen zo in de luchtwegen en longen terecht. Daarom kan luchtverontreiniging klachten veroorzaken, zoals hoesten, piepen en kortademigheid. Ook kunnen de ogen geprikkeld en geïrriteerd raken. Stoffen in de buitenlucht kunnen na inademing ook leiden tot vaatvernauwing, bloedklontering en een verstoorde hartslag.

Niet iedereen is even gevoelig voor de effecten van luchtverontreiniging. Oudere mensen, kinderen en mensen met een hart- en vaatziekte of longaandoening zijn extra gevoelig voor vervuilende stoffen in de lucht en krijgen sneller gezondheidsklachten.

Gezondheidseffecten kunnen direct - binnen korte tijd - optreden als gevolg van tijdelijke hoge concentraties van een stof in de lucht. Dit is vooral een bekend probleem bij verhoogde ozonconcentraties. Deze verhoogde ozonconcentraties kunnen optreden bij aanhoudend en erg warm zomerweer (zomersmog). Ook kunnen gezondheidseffecten optreden na het jarenlang inademen van vervuilende stoffen.  Deze gezondheidseffecten treden ook op bij relatief lage concentraties en zijn vaak blijvend.

Er is geen veilige grens waaronder luchtverontreiniging geen schadelijke effecten veroorzaakt. Dit betekent dat ook wanneer aan de Europese luchtkwaliteitsnormen wordt voldaan, er toch gezondheidseffecten kunnen optreden. Hoe hoger de concentratie luchtverontreiniging, hoe groter de kans op een gezondheidseffect en hoe ernstiger het effect kan zijn. 

Wat kunt u zelf doen om klachten te voorkomen en te verminderen?

  • Als u aan een drukke weg woont, kunt u ventileren aan de schone zijde van de woning en bij voorkeur buiten de spits. Het is geen oplossing om niet te ventileren. Uiteindelijk komt de buitenlucht toch wel in huis en vaak is de lucht in huis viezer dan de buitenlucht.
  • Probeer tijdens het fietsen of hardlopen zo veel mogelijk te vermijden dat u dit langs een drukke weg doet. Indien dit niet mogelijk is, kies er dan voor om de spits zo veel mogelijk te mijden. 
  • Beperk lichamelijke inspanning tijdens smogperioden zo veel mogelijk.
  • Als u gevoelig bent voor klachten kunt u – indien mogelijk - beter niet aan een drukke weg gaan wonen of sporten. Ook bij de keuze van een school of kinderdagverblijf voor uw kinderen kunt u proberen hier rekening mee te houden.

U kunt ook zelf de vorming van luchtverontreiniging beperken:

  • Pak vaker de fiets of het OV en rijd minder auto. 
  • Als u wel auto rijdt, kunt u het beste rijden volgens het Nieuwe Rijden en kiezen voor een schone(re) auto of een deelauto. 
  • Ook binnenshuis kunt u luchtvervuiling voorkomen, door bijvoorbeeld de open haard of houtkachel minder (of niet) te stoken en geen kaarsen te branden.

Rol GGD regio Utrecht

  • (Beleids)advisering aan bewoners en gemeenten in de regio van de GGD regio Utrecht.
  • Meewerken aan informatiebijeenkomsten, georganiseerd door de gemeente.
  • Informatie verstrekken over luchtkwaliteit in relatie tot gezondheid.